MILK OUTLOOK 2012 part 4
Deel 4: ‘De groeimogelijkheden in onze eigen achtertuin’
In 4 delen gunt MILK u als ondernemer een blik op 2012. We werken van algemene economie naar macro-economie naar wat betekent dit nu voor u als ondernemer? Dat maakt deze OUTLOOK uniek en bruikbaar voor u als ondernemer. In deel 1 de algemene economische verwachting. Deel 2 schets een beeld van de EU en Amerika. In deel 3 worden de opkomende markten behandeld. Tot slot is het 4e deel een niet te missen stuk voor u als ondernemer. Hierin komen de groeimogelijkheden in onze eigen achtertuin aan bod.
De vertrouwenscrisis in beeld
Waar het begon met een bankencrisis en we vervolgens terecht kwamen in een landencrisis, belanden we nu in een consumenten crisis. Een economische neergang die ook gekenmerkt kan worden door het woord vertrouwenscrisis. De consument is bang voor de toekomst en heeft een afwachtende houding waardoor hij slechts beperkt durft te consumeren. Daarnaast is de consument, ex aequo de banken, te zwaar gefinancierd en zal hij dit langzaam moeten gaan afbouwen. De zware financiering bij banken leidt tot interne gerichtheid, waarbij de lokale markt te weinig aandacht krijgt. Dit gedrag van de banken en consumenten kan voor deflatie zorgen. De veerkracht van de ondernemer zal dan ook opnieuw op de proef worden gesteld.
Kan de ondernemer in zo’n omgeving groeien? Het antwoord: absoluut. Een slagvaardige ondernemer met een flexibele bedrijfsstructuur moet in 2012 in staat zijn om, als de economie uit het dal kruipt, volop te profiteren van dit herstel. Als bij herstel de kostenbasis goed is en de balans op orde is, de aansluiting met de kenniscentra stevig verankerd is en een opening naar groeimarkten gemaakt is, dan zult u als ondernemer gaandeweg 2012 de winterjas kunnen uittrekken. Het korte mouwenshirt zal in de lente weer als gegoten zitten en de zomer zal als voorheen warm aanvoelen. Zoals Peter Sellers het al in de film ‘Being There’ opmerkte toen de president van de VS hem naar zijn verwachting van de economie vroeg: “first there is autumn, than winter, but afterwards there will be spring and summer”. We stelden in een voorgaand artikel, dat monetaire stimulans in 2012 voor herstel van de wereldeconomie zal zorgen. Een aantrekkende wereldhandel betekent dat de Nederlandse ondernemer ook beter zal kunnen presteren. Maar hoe zit het met onze achtertuin waar wij toch het meeste van ons geld verdienen. Wij van MILK zijn van mening dat er ook in Nederland groeimogelijkheden zijn. Wat zijn dan die groeimogelijkheden? De verwachte beïnvloeders van groei zijn onder andere de verandering van het consumentengedrag, de verandering op de energiemarkt en de vergrijzing.
Speel in op veranderende behoeften
Het begrijpen van de handelingen van de consument in crisistijden is cruciaal voor succes. Net als het langer gebruik maken van duurzame goederen of het delen van deze goederen met anderen. Daarbij is het voor ondernemers erg belangrijk om te bevatten hoe de consument handelt in een vertrouwenscrisis en hoe je daar als ondernemer mee omgaat. De consument heeft het gevoel in een neergaande markt te zitten met veel onzekerheden. Dit betekent dat hij de aankoop van met name kapitaalgoederen gaat uitstellen en op zoek zal gaan naar de beste prijs. Dit houdt in dat hij zijn producten langer gaat gebruiken, en als gevolg dus ook weer meer geld overhoudt voor de kleine dingen. In zo’n omgeving is het belangrijk dat de ondernemer zijn prijs-kwaliteitverhouding weet te verbeteren of de kosten voor de consument weet te spreiden. Consumenten gaan van capex (capital expenditures) naar opex (operational expenditures). Verbeteren van de prijs-kwaliteitverhouding kan onder andere door meer samenwerking in de keten (sociale innovatie). Geregeld doen afnemer en leverancier hetzelfde werk. Door dit door een van de partijen te laten doen, scheelt dit in de kosten bij behoud van kwaliteit. Ondernemers kunnen ook de prijs drukken door zich meer te richten op de tijdelijke behoefte (het delen met anderen via communities of het huren van producten) of het spreiden van de betaling middels abonnementen. Dit betekent dat ondernemers een gedeelte van de schuldenafbouw van consumenten opvangen.
Cashmanagement is in zo’n situatie van groots belang. Een andere trend in 2012 is dat ondernemers moeten inspelen op de vraag naar onderhoud, reparatie of gedeeltelijke vervanging van een product. Het is niet zomaar dat een schoenmaker in recessietijden vaak een hausse beleeft; immers schoenen worden niet meer vervangen, maar gerepareerd. Een parallel kan getrokken worden in de wereld van pakken en kostuums. Wie kent het probleem niet; bij een pak slijt de broek altijd eerder dan het jasje. Suitsupply speelt hierop in door nu losse broeken te verkopen en maakt het trendy om een oude jas te combineren met een nieuwe broek. Consumenten zullen kleiner gaan denken; een kleiner huis (zoals de mini studio’s van 45m2, as seen in Japan), van een grote auto naar een scooter en van een vakantie op de Bahamas naar vakantie in Nederland. Er zijn dus genoeg kansen om te groeien in een neergaande markt, want mensen blijven altijd hun behoeftes hebben. Belangrijk is alleen om de veranderende behoefte te herkennen.
Een sector waar veel activiteit wordt verwacht is de sector duurzame energie. De kostprijs van alternatieve energie zal ook in 2012 verder dalen en het gat met grijze stroom wordt minder. Daarnaast wordt de acceptatiegraad groter. Een verdere impuls komt doordat er nieuwe financieringsconstructies ontwikkeld worden om zo de investeringsdrempel te verlagen. Veel bedrijven die in België en Duitsland zonneprojecten gerealiseerd hebben zullen zich in 2012 ook gaan richten op Nederland. Ook het aantal startende bedrijven in deze sector is een teken van groei. Duurzame energie blijft echter niet beperkt tot groene stroom. Duurzaam is een stempel dat bij consumenten en corporates een steeds belangrijker keurmerk gaat worden. Zo verovert de Toyota Prius het straatbeeld steeds meer; waren 94% van de verkochte Toyota Auris’en hybride en staan er in 2012 van diverse autofabrikanten ‘hybrides’ op de menukaart. En voor wie denkt dat autofabrikanten ‘hybrides’ produceren omdat zij de wereld willen verbeteren; wellicht, maar zij doen dit in ieder geval omdat ze een veranderende behoefte bij de consument constateren.
Een factor eveneens van groot belang: de vergrijzing. Hoewel het woord vaak een negatieve lading meekrijgt zorgt vergrijzing ook voor groei. Niet alleen zal de vraag naar producten in deze (ouderen)markt toenemen, maar ook zal de vergrijzing het verdienmodel in onder andere de zorg beïnvloeden. Hier zal budgetbekostiging langzaam plaatsmaken voor prestatiebekostiging. Er zullen nieuwe initiatieven ontstaan die de kosten moeten verlagen en de inkomsten moeten verbeteren. Zo zijn wij van MILK bezig met een start-up die middels DNA-onderzoek beter kan peilen welke medicatiedosering het beste werk bij iedere individu. Dit zorgt voor een aanzienlijke besparing in kosten, beperkt de bijwerkingen en verbetert de medicatietrouw. Mede hierdoor verbetert de effectiviteit van de behandeling.
Tot slot mag ook niet vergeten worden dat 2012 weer het jaar van de Floriade is. De Wereldtuinbouwtentoonstelling die slechts eens in de 10 jaar in Nederland wordt gehouden. Het geschatte aantal bezoekers van de 2012 editie zit boven de 2 miljoen. Daarbij zorgt de Floriade voor een welvaartseffect van plus EUR 160(!) miljoen. Ook op dit gebied zijn er voor ondernemers dus kansen, want ook zo’n Floriade is kenmerkend voor een veranderende behoefte; een behoefte die eens in de 10 jaar aanwakkert.
Zoals u ziet, groeimogelijkheden zijn er voldoende. Ziet u de kansen voor groei en heeft u hiervoor financiering nodig? Ook op dit gebied ontstaan nieuwe initiatieven. Van de traditionele banken moeten wij als ondernemers niet te veel verwachten, het lijkt er op dat wij ondernemers het toch zelf moeten doen. Samen elkaar financieren. Zoals Nelson Mandela ooit zei: ‘I need you in order to be me and you need me in order to be you’. MILK start dan ook samen met andere ondernemers een coöperatie voor het delen van kennis en krediet, met als doel elkaar sterker maken met behulp van kennis en geld.
Groei met beleid
Wanneer u als ondernemer dan de groei inzet, is het belangrijk om dit met beleid te doen. Groeien zonder beleid zorgt voor spinnende wielen die nauwelijks vooruitgaan. Er zijn verschillende vormen van groei. De ideale groei is snel, met een hoge marge en beheersbaar. Veel groeibedrijven hebben echter slechts een of twee van deze kenmerken. Dit heeft vaak desastreuze gevolgen. Een bedrijf met een hoge marge, maar met een oncontroleerbare snelle groei zal vaak failliet gaan. Succesvolle ondernemers gebruiken vaak een borger die niet actief is in het dagelijkse proces om de groei beheersbaar te houden. Een bedrijf met een lage marge, maar met snelle en beheersbare groei is te vergelijken met een motorrijder zonder helm. Het bedrijf is kwetsbaar en bij het verlies van een paar klanten kan het bedrijf in de problemen komen. Bij een langzame beheersbare groei met hoge marges laat u de deur openstaan voor een snelle concurrent. Goede samenwerking met partijen in de keten en financiers kan dit voorkomen.
U hoort om u heen enkel kreten als crisis, dalend consumentenvertrouwen en recessie. Wij van MILK zijn echter van mening dat een goede ondernemer ook in deze tijden goed uit de voeten kan. Belangrijk is om de veranderende behoefte te herkennen en hier op in te spelen. Want of we ons nu in een hoog- of laagconjunctuur bevinden, er zullen altijd behoeftes zijn. Houd de sectoren die te maken hebben met duurzaamheid en vergrijzing nauw in de gaten en zorg dat u met beleid groeit. Wij zijn ervan overtuigd dat 2012 een jaar met kansen zal worden. Het is aan u om ze te grijpen.
Wij bedanken graag Reginald Melchers ( onder andere columnist voor De Financiële Telegraaf) voor zijn heldere inzichten op macro-economisch niveau en Hans Haarlem (Alinement; Revelation in solar cell-module production.) voor zijn visie op de toekomst van duurzame energie.
Geen reacties mogelijk